Showing posts with label φρυγικά. Show all posts
Showing posts with label φρυγικά. Show all posts

Thursday

Είναι τα ελληνικά ανάδελφη γλώσσα;

Στην σύγχρονη εποχή καμία γνωστή γλώσσα δεν συγγενεύει με τα ελληνικά τα οποία μέσα στην ινδοευρωπαϊκή ομογλωσσία αποτελούν τον δικό τους ξεχωριστό κλάδο από μία μόνο γλώσσα.

Αντίθετα άλλοι κλάδοι όπως ο γερμανικός ή ο σλαβικός αποτελούνται από πολλές συγγενικές μεταξύ τους γλώσσες. 

Οπότε,πράγματι στην σύγχρονη εποχή τα ελληνικά είναι μια ανάδελφη γλώσσα.

Όμως δεν συνέβαινε το ίδιο και στην αρχαιότητα,την κλασσική αρχαιότητα για την ακρίβεια.

Πρόκειται για τη φρυγική ,αδελφή γλώσσα των ελληνικών,που μιλιόταν στην δυτική Μικρασία από τον 8ο π.Χ. αιώνα ως τον 5ο αιώνα μ.Χ..

Οι Φρύγες, υπό την επιρροή του ελληνικού πολιτισμού και κυρίως λόγω της γλωσσικής αλλά και φυλετικής συγγένειάς τους αφομοιώθηκαν σταδιακά από τους Έλληνες. 

Μάλιστα,την ομοιότητα αυτή της φρυγικής γλώσσας με την ελληνική την κατέγραψε και ο Πλάτωνας στο έργο του Κρατύλος.

Αρχική κοιτίδα των Φρυγών θεωρούνται τα Βαλκάνια.Κατά περιόδους ο λαός των Φρυγών μεταγκαστάθηκε στην Μακεδονία ,στη Θράκη και ακολούθως στην Μικρασία.

Τελικά ένας κλάδος τους θα μεταναστεύσει στην Αρμενία ,όπου μαζί με ντόπιους πληθυσμούς ,σύμφωνα με την παράδοση,θα διαμορφώσει το αρμένικο έθνος.

Η αρμένικη παρουσιάζεται κάποιες ομοιότητες με την ελληνικής οι οποίες δεν παρατηρούνται σε καμία άλλη ινδοευρωπαϊκή γλώσσα.

Εκτός από τη φρυγική υπάρχει και η περίπτωση της αρχαίας μακεδονικής. 

Από κάποιους θεωρείται χωριστή μεν γλώσσα από την ελληνική αλλά πολύ συγγενική της με την αποτελούν τον ελληνομακεδονικό ή γρεκομακεδονικό greco-macedonian) κλάδο μέσα στην ινδοευρωπαϊκή οικογένεια.

Όσο πιο πίσω πάμε στο χρόνο και προχωράνε οι γνώσεις μας για το παρελθόν σίγουρα θα ανακαλύπτονται και άλλες συγγενικές γλώσσες με την ελληνική.

Είναι,λοιπόν,η ελληνική μια γλώσσα ανάδελφη;Στην σύγχρονη επόχη ναι είναι.Στην αρχαία όμως όχι.

Από την άλλη όμως η ελληνική αποτελείται από κάποιες διαλέκτους που είναι αρκετά διαφοροποιημένες από την επίσημη ελληνική και θα μπορούσαν να αποτελούν διαφορετικές γλώσσες μέσα στον ελληνικό κλάδο.

Τέτοιες είναι η ποντιακή, η κυπριακή,η τσακώνικη , απόγονος της αρχαίας δωρικής που επιβιώνει σε κάποια χωριά της Πελοποννήσου,τα τσακωνοχωρια της Αρκαδίας, η κατωιταλιώτικη (γκρεκάνικα) και τα ελληνικά της Ουκρανίας στη Μαριούπολη (ρουμέικα).

Διαβάστε επίσης
η φρυγική γλώσσα

Wednesday

κναίκα-η γυναίκα στα φρυγικά


Η φρυγική ήταν η πιο κοντινή γλώσσα στα ελληνικά που γνωρίζουμε.Μετά την ανακάλυψη των φρυγικών επιγραφών η ελληνική έπαψε να είναι ανάδελφη γλώσσα και μαζί με τη φρυγική σχηματίζουν τον λεγόμενο ελληνοφρυγικό κλάδο.

Εξαιτίας αυτής της συγγένειας έχουν ένα μεγάλο κοινό λεξιλόγιο όπως η λέξη κναίκα που στα φρυγικά θα πει γυναίκα,σύζυγος.

φρυγικά   ελληνικά
κναίκα     γυναίκα


δείτε επίσης 
φρυγικό λεξιλόγιο


Thursday

φρυγικό λεξιλόγιο

Φρυγικό Λεξιλόγιο

Ρήματα

αββερετ
φέρνει, φέρει προς. Συνδέεται με το πρωτοϊνδοευρωπαϊκό *bʰer- «φέρω, μεταφέρω». Συγγενεύει με το ελληνικό φέρω και το λατινικό ferō.
βερετ
φέρνει, φέρει. Από το πρωτοϊνδοευρωπαϊκό *bʰer- «φέρω».
βρειτ
σπάει, θραύει. Η ετυμολογία δεν είναι βέβαιη· έχει προταθεί σύνδεση με ινδοευρωπαϊκή ρίζα *breH- / *briH- «κόβω, θραύω».
δακετ
κάνει, πράττει. Συνδέεται με το πρωτοϊνδοευρωπαϊκό *dʰeh₁- «θέτω, τοποθετώ».
δοκετ
κάνει, πράττει. Παραλλαγή του δακετ.
ειτου
ας πάει, ας γίνει. Συνδέεται με το πρωτοϊνδοευρωπαϊκό *h₁ey- «πηγαίνω».
εσταες
έστησε, στάθηκε. Γ΄ ενικό αορίστου/τετελεσμένου τύπου. Συνδέεται με το πρωτοϊνδοευρωπαϊκό *steh₂- «στέκομαι, στήνω».
εδαις / edaes
αφιέρωσε, έθεσε, τοποθέτησε. Μαρτυρείται στην επιγραφή του Μίδα. Συνδέεται με τη ρίζα *dʰeh₁- «θέτω, τοποθετώ».

Ουσιαστικά

αναρ
άνδρας, σύζυγος. Από το πρωτοϊνδοευρωπαϊκό *h₂nḗr. Συγγενεύει με το αρχαίο ελληνικό ἀνήρ.
βέκος
ψωμί. Η περίφημη φρυγική λέξη bekos. Η παλαιότερη ετυμολογία από «ψήνω» είναι αμφισβητούμενη.
βέδυ
νερό. Μαρτυρείται ως φρυγική λέξη και συνδέεται με την ινδοευρωπαϊκή ρίζα *wed- «νερό, υγρό».
ακαλα
νερό. Εναλλακτική φρυγική λέξη που καταγράφεται για τη σημασία «νερό».
βράτερε
στον αδελφό. Δοτική ενικού. Από το πρωτοϊνδοευρωπαϊκό *bʰréh₂tēr «αδελφός». Συγγενεύει με το ελληνικό φράτηρ και το λατινικό frāter.
δεως
θεός / θεοί, και σε συγκεκριμένες αναλύσεις «στους θεούς». Συγγενεύει με το ελληνικό θεός.
ζεμελως
άνθρωπος, άνθρωποι· ειδικότερα μαρτυρείται ως δοτική πληθυντικού. Συνδέεται με τη ινδοευρωπαϊκή ρίζα *dʰǵʰem- «γη».
κναις
γυναίκα, σύζυγος. Ονομαστική ενικού.
κναικαν
γυναίκα, σύζυγος. Αιτιατική ενικού. Συγκρίνεται με το αρχαίο ελληνικό γυναῖκα.
ματαρ
μητέρα. Από το πρωτοϊνδοευρωπαϊκό *méh₂tēr. Συγγενεύει με το ελληνικό μήτηρ, το λατινικό māter και το αγγλικό mother.
μεκας
μεγάλος, μέγας. Από το πρωτοϊνδοευρωπαϊκό *méǵh₂s. Συγγενεύει με το ελληνικό μέγας.
όνομαν
όνομα. Αιτιατική ενικού. Από το πρωτοϊνδοευρωπαϊκό *h₁nómn̥. Συγγενεύει με το ελληνικό ὄνομα και το λατινικό nōmen.
πατερης
πατέρες. Ονομαστική πληθυντικού. Από το πρωτοϊνδοευρωπαϊκό *ph₂tḗr. Συγγενεύει με το ελληνικό πατήρ και το λατινικό pater.
μροτις
θάνατος / νεκρός. Συνδέεται με την ινδοευρωπαϊκή ρίζα *mer- «πεθαίνω».
νώρικον
δέρμα. Η μορφή καταγράφεται ως φρυγικό λήμμα με τη σημασία «skin».
ορουαν
φύλακας, προστάτης. Η ερμηνεία της λέξης θεωρείται λιγότερο ασφαλής από τις βασικές λεξιλογικές μαρτυρίες.
λαϝαγτης / lavagtaei
αρχηγός του λαού, ηγέτης. Μαρτυρείται στην επιγραφή του Μίδα. Συγκρίνεται μορφολογικά με το ελληνικό λαο- και το ἄγω ως προς τα συστατικά του.
ϝανακτει / vanaktei
άρχοντι, βασιλεί. Δοτική. Συγκρίνεται με το ελληνικό ἄναξ και το μυκηναϊκό wa-na-ka.

Αριθμητικά

θρι
τρία. Συγγενεύει με το ελληνικό τρία και το πρωτοϊνδοευρωπαϊκό *tréyes.
πινκε
πέντε. Από το πρωτοϊνδοευρωπαϊκό *pénkʷe. Συγγενεύει με το ελληνικό πέντε, το λατινικό quinque και το αγγλικό five.

Αντωνυμίες και μικρές λέξεις

σεμουν
αυτό, τούτο.
σεμου
αυτό, τούτο. Παραλλαγή του σεμουν.
κιν
ποιον, ποιος. Μαρτυρείται ως αιτιατική.
ιος
όποιος, αυτός που.
νι
που, ο οποίος, αυτός που.
αυτος
αυτός, ο ίδιος. Συγκρίνεται άμεσα με το ελληνικό αὐτός.
κε
και. Συγκρίνεται με το ελληνικό καί.
ετι
και, ακόμη. Απαντά ως συνδετικό/επιρρηματικό στοιχείο.
με
μη, όχι. Αρνητικό μόριο.
αβ-
κοντά, προς. Η μορφή καταγράφεται με τη σημασία «near» και πιθανώς συνδέεται με προθετικό σχηματισμό.

Επίθετα

μεκας
μεγάλος, μέγας. Από *méǵh₂s.
κακο-
κακός, κακό. Συγκρίνεται με το ελληνικό κακός.
ευ- / εϝ-
καλός, καλό. Η μορφή καταγράφεται στη φρυγική παράδοση με τη σημασία «good».
βαγο-
καλός / ευνοϊκός, σύμφωνα με μία λεξικογραφική ερμηνεία. Η μορφή συνδέεται επίσης με θρησκευτικό λεξιλόγιο και το bago- «θεός». Η σημασία εξαρτάται από το συγκεκριμένο συμφραζόμενο.
ϝασο
καλός. Η σημασία καταγράφεται στη φρυγική Swadesh list, αλλά η ακριβής ετυμολογική ανάλυση δεν είναι ασφαλής.

Νερό και φυσικά στοιχεία

βέδυ
νερό.
ακαλα
νερό.
βέδυ (ποτάμι)
ποτάμι. Η ίδια λέξη καταγράφεται επίσης με τη σημασία «river», γεγονός που πιθανότατα αντανακλά σημασιολογική επέκταση από το «νερό».

Θρησκευτικό λεξιλόγιο

βαγο- / bago-
θεός, θεότητα. Συγκρίνεται με το παλαιοπερσικό baga- «θεός» και το σλαβικό bogъ «θεός».
τιος / Tios
του Δία, Διός. Η μορφή αντιστοιχεί στο φρυγικό θεωνύμιο που συγγενεύει με το ελληνικό Ζεύς / Διός.
τιαν / Tian
Δία. Αιτιατική μορφή του θεωνυμίου.
τιε / Tie
στον Δία. Δοτική μορφή.
τι / Ti
στον Δία. Παραλλαγή δοτικής.
τιη / Tīē
στον Δία. Παραλλαγή δοτικής.
τιβεγια / tiveja
θεά. Η ερμηνεία είναι λιγότερο βέβαιη από εκείνη των βασικών θεωνυμίων.

Λέξεις με αβέβαιη ή συζητούμενη σημασία

τεαμας / teamas
τάφος, μνήμα; πιθανή ερμηνεία.
ορουαν / orouan
φύλακας, προστάτης; πιθανή ερμηνεία.
βαγο- / bago-
θεός ή καλός/ευνοϊκός, ανάλογα με το συμφραζόμενο και την ανάλυση.
ϝασο / waso
καλός; η ερμηνεία καταγράφεται, αλλά η ετυμολογία είναι αβέβαιη.

Friday

Φρυγικά-η αδελφή γλώσσα της ελληνικής.

Η φρυγική γλώσσα

Μια ινδοευρωπαϊκή γλώσσα της Μικρασίας, στενά συγγενική με την ελληνική

Η φρυγική γλώσσα

Σημείωση: Κάντε κλικ σε οποιοδήποτε εικονίδιο ηχείου 🔊 για εκφώνηση, στις εικόνες για μεγέθυνση, ή στο βίντεο για άνοιγμα σε αναδυόμενο παράθυρο.

1. Εισαγωγή: τι είναι η φρυγική γλώσσα 🔊
🔊 Ακρόαση ενότητας

Η φρυγική ήταν μια ινδοευρωπαϊκή γλώσσα που μιλιόταν από τους Φρύγες στη Μικρασία κατά την κλασική αρχαιότητα, από τον 8ο αιώνα π.Χ. έως και τον 5ο αιώνα μ.Χ., οπότε και εξαφανίστηκε.

Ήταν συγγενική γλώσσα της ελληνικής· ορισμένοι επιστήμονες την κατατάσσουν μάλιστα στον λεγόμενο «ελληνο-φρυγικό» κλάδο της ινδοευρωπαϊκής οικογένειας. Η φρυγική διακρίνεται παραδοσιακά σε δύο περιόδους: την παλαιοφρυγική και τη νεοφρυγική.

Επιγραφή του Μίδα με μεταγραφή

Παλαιοφρυγική επιγραφή αφιερωμένη στον βασιλιά Μίδα, με μεταγραφή στο λατινικό αλφάβητο. Κάντε κλικ στην εικόνα για μεγέθυνση.

Μέχρι σήμερα η φρυγική μαρτυρείται από μερικές εκατοντάδες λέξεις που σώζονται σε σύντομες επιγραφές. Κάποιες από αυτές τις λέξεις παρουσιάζουν εντυπωσιακή ομοιότητα με τις αντίστοιχες ελληνικές· δεν θεωρούνται δάνεια, αλλά μάλλον λέξεις κοινής καταγωγής. Γενικότερα, και η όλη δομή της γλώσσας θυμίζει έντονα τα ελληνικά.

2. Ο θρύλος του Ψαμμήτιχου και η λέξη «βέκος» 🔊
🔊 Ακρόαση ενότητας

Σχετικά με την προέλευση της γλώσσας, πολύ γνωστό είναι το πείραμα του Φαραώ Ψαμμήτιχου. Κάποτε ο Φαραώ της Αιγύπτου Ψαμμήτιχος θέλησε να μάθει ποια ήταν η πρώτη γλώσσα που μιλούσαν οι άνθρωποι.

Γι' αυτό έδωσε δύο μωρά σε έναν βοσκό σε ένα απομακρυσμένο μέρος και τον διέταξε να μην τους μιλάει καθόλου, μέχρι να πουν μόνα τους την πρώτη τους λέξη.

Η λέξη «βέκος»

Τα μωρά, μετά από κάποιο καιρό, αναφώνησαν τη λέξη «βέκος», που στα φρυγικά σημαίνει ψωμί. Ο Ψαμμήτιχος συμπέρανε τότε ότι η πρώτη γλώσσα που μιλούσαν οι άνθρωποι ήταν η φρυγική. Σήμερα, βέβαια, αυτή η ιστορία δεν έχει επιστημονική αξία για την καταγωγή της γλώσσας — παραμένει όμως μια από τις πιο γνωστές αρχαίες αναφορές στους Φρύγες και τη γλώσσα τους.

Βίντεο για τη φρυγική γλώσσα
▶

Βίντεο σχετικό με τη φρυγική γλώσσα.

3. Καταγωγή και μετακίνηση των Φρυγών 🔊
🔊 Ακρόαση ενότητας

Από τα Βαλκάνια στη Μικρασία

Οι Φρύγες δεν ήταν αρχικά κάτοικοι της Μικρασίας. Πριν μετοικήσουν εκεί, ζούσαν στα Βαλκάνια και σύμφωνα με τον Ηρόδοτο ονομάζονταν Βρύγες.

Βόρεια Ήπειρος

Περιοχή όπου, σύμφωνα με τις πηγές, ζούσαν αρχικά οι Φρύγες προτού μετοικήσουν στη Μικρασία.

Δυτική Μακεδονία

Άλλη περιοχή εγκατάστασης, γειτονική με τους αρχαίους Μακεδόνες.

Μυγδονία

Περιοχή δίπλα στους Μακεδόνες, την οποία οι Φρύγες κατέκτησαν αργότερα οι ίδιοι οι Μακεδόνες.

Σύμφωνα με τον Ηρόδοτο, οι Αρμένιοι ήταν άποικοι των Φρυγών.

Χάρτης της αρχαίας Ηπείρου

Οι Φρύγες όταν ζούσαν στα Βαλκάνια (σημειωμένοι με πράσινο χρώμα). Κάντε κλικ στην εικόνα για μεγέθυνση.

Χάρτης της αρχαίας Φρυγίας

Ο πυρήνας της Φρυγίας και η επέκταση του φρυγικού βασιλείου στη Μικρασία. Κάντε κλικ στην εικόνα για μεγέθυνση.

4. Συγγένεια με την ελληνική και τη θρακική 🔊
🔊 Ακρόαση ενότητας

Ο ελληνο-φρυγικός κλάδος

Η φρυγική θεωρείται στενή συγγενής της ελληνικής. Κάποιες λέξεις της παρουσιάζουν εντυπωσιακή ομοιότητα με αντίστοιχες ελληνικές λέξεις, και δεν πρόκειται για δάνεια, αλλά για λέξεις κοινής προέλευσης. Γενικότερα, και η ίδια η δομή της γλώσσας θυμίζει έντονα τα ελληνικά.

Η θρακική επιρροή

Πιστεύεται ότι η φρυγική επηρεάστηκε από τη θρακική γλώσσα κατά το πέρασμα των Φρυγών από τη Θράκη, στον δρόμο τους προς τη Μικρασία.

Χάρτης της Μυγδονίας

Η Μυγδονία, περιοχή γειτονική με τους αρχαίους Μακεδόνες. Κάντε κλικ στην εικόνα για μεγέθυνση.

5. Η μαρτυρία του Ηροδότου 🔊
🔊 Ακρόαση ενότητας

Ο Ηρόδοτος, στις Ιστορίες του (7.73), περιγράφει την προέλευση και τη μετονομασία των Φρυγών, καθώς και τη σχέση τους με τους Αρμενίους:

Φρύγες δὲ ἀγχοτάτω τῆς Παφλαγονικῆς σκευὴν εἶχον, ὀλίγον παραλλάσσοντες. οἱ δὲ Φρύγες, ὡς Μακεδόνες λέγουσι, ἐκαλέοντο Βρίγες χρόνον ὅσον Εὐρωπήιοι ἐόντες σύνοικοι ἦσαν Μακεδόσι, μεταβάντες δὲ ἐς τὴν Ἀσίην ἅμα τῇ χώρῃ καὶ τὸ οὔνομα μετέβαλον ἐς Φρύγας. Ἀρμένιοι δὲ κατά περ Φρύγες ἐσεσάχατο, ἐόντες Φρυγῶν ἄποικοι.

Μετάφραση: «Κι οι Φρύγες είχαν εξάρτυση ολόιδια με τους Παφλαγόνες, με κάτι λίγες διαφορές μονάχα. Και, όπως λεν οι Μακεδόνες, αυτοί οι Φρύγες ονομάζονταν Βρύγες όσο καιρό ήταν στην Ευρώπη και κατοικούσαν στην ίδια περιοχή με τους Μακεδόνες· όταν όμως μετανάστευσαν στην Ασία, μαζί με τον τόπο άλλαξαν και τ' όνομα. Οι Αρμένιοι πάλι είχαν εξάρτυση παρόμοια με τους Φρύγες, αφού ήταν άποικοι των Φρυγών.»

Η μαρτυρία αυτή είναι από τις σημαντικότερες αρχαίες πηγές για τη μετακίνηση των Φρυγών από τα Βαλκάνια στη Μικρασία και για τη σχέση τους με γειτονικούς λαούς, όπως οι Μακεδόνες και οι Αρμένιοι.

6. Το φρυγικό αλφάβητο και οι επιγραφές 🔊
🔊 Ακρόαση ενότητας

Η ταφική επιγραφή του Midas Şehri

Μια από τις γνωστές παλαιοφρυγικές επιγραφές βρίσκεται στο Midas Şehri, σε ταφικό μνημείο. Το κείμενό της αναφέρει:

«ΒΑΒΑ: ΜΕΜΕϜΑΙΣ: ΠΡΟΙΤΑϜΟΣ: ΚΦΙJΑΝΑϜΕJΟΣ: ΣΙΚΕΝΕΜΑΝ: ΕΔΑΕΣ» — Βάβα, σύμβουλος, ηγέτης από τα Τύανα, έκανε αυτή την αφιέρωση.

Το αλφάβητο

Η φρυγική γραφόταν με ένα δικό της αλφάβητο, στενά συνδεδεμένο με το πρώιμο ελληνικό αλφάβητο και άλλα αλφάβητα της ανατολικής Μεσογείου της εποχής.

Πηγές τεκμηρίωσης

Η γνώση μας για τη φρυγική στηρίζεται σχεδόν αποκλειστικά σε επιγραφές — ταφικές, αναθηματικές και άλλες σύντομες γραπτές μαρτυρίες — μιας και δεν σώζονται εκτενή λογοτεχνικά κείμενα στη γλώσσα.

Λεπτομέρεια από τον τάφο στο Midas Şehri με φρυγική επιγραφή

Λεπτομέρεια της επιγραφής στο ταφικό μνημείο του Midas Şehri. Κάντε κλικ στην εικόνα για μεγέθυνση.

Το φρυγικό αλφάβητο

Το φρυγικό αλφάβητο. Κάντε κλικ στην εικόνα για μεγέθυνση.

7. Λεξιλόγιο και δείγμα κειμένου 🔊
🔊 Ακρόαση ενότητας

Παρακάτω δίνονται μερικές φρυγικές λέξεις με τη σημασία τους. Όπου υπάρχει σαφής αντιστοιχία με αρχαία ελληνική λέξη, αυτή σημειώνεται δίπλα — δεν πρόκειται για δάνειο προς τη μία ή την άλλη γλώσσα, αλλά για λέξεις κοινής ινδοευρωπαϊκής καταγωγής.

αναρ — πρβ. αρχ. ελλ. ἀνήρ

  • Σημασία: ο σύζυγος

βράτερε — πρβ. αρχ. ελλ. φράτηρ

  • Σημασία: αδελφός

κακοίοι — πρβ. αρχ. ελλ. κακόω

  • Σημασία: κακομεταχειρίζομαι

άκαλα / βέδυ — πρβ. θρακικό άχελ

  • Σημασία: νερό (θυμίζει το όνομα του ποταμού Αχελώου)

λοιπές λέξεις

  • αγόρανι: αγοράζουν
  • βαλήν: βασιλιάς
  • βόνεκος: γυναίκα
  • γέρμε: ζεστός
  • γλούρεος: χρυσός
  • ζέλκια: πράσινος
  • ζέμελος: γη (ίδιας ρίζας με το «χαμηλός»)
  • ιος: ο οποίος
  • κίμερος: μυαλό
  • κικλέν: τροχός
  • κύνες: ο σκύλος
  • μάταρ: μητέρα
  • μέκα: μεγάλος
  • ονομαν: όνομα
  • πατερης: πατέρες
  • πόδας: πόδι
  • σι: αυτό
  • τι-: αντίστοιχο του ελληνικού «Ζευς», σημαίνει «ο θεός» (γενική: τιός, «του θεού/Διός»)

Δείγμα κειμένου στα φρυγικά

Ιος νι σεμουν κνουμανει κακουν αδδακετ, γεγειμεναν εγεδου τιος ουταν, ακκε οι βεκος ακκαλος τι δρεγρουν ειτου αυτος κε ουα κ εροκα γεγαριτμενος ας βα ταν τευτους.

Μετάφραση: «Όποιος κάνει κακό σ' αυτόν τον τάφο, ας φέρει την κατάρα του θεού, και το ψωμί και το νερό ας γίνει γι' αυτόν δυσάρεστο.»

8. Εξωτερικοί σύνδεσμοι 🔊
🔊 Ακρόαση ενότητας

Related posts

FOLLOW ME

Search This Blog

Translate

Recent comments

Followit

Popular