Μα, τί μιλούσαν οι Ετρούσκοι;


Η ετρουσκική γλώσσα μιλιόταν στην περιοχή που άκμασε ο ετρουσκικός πολιτισμός  από το λαό των Ετρούσκων (1200-550 π.Χ.),στη βορειοδυτική Ιταλία και την Κορσική.
 
Οι Ετρούσκοι ήταν γνωστοί στους αρχαίους Έλληνες ως Τυρρηνοί και επηρεάστηκαν βαθιά από τον πολιτισμό των ελληνικών αποικιών στην Ιταλία.

Η ετρουσκική ήταν μία γλώσσα μη ινδοευρωπαϊκης προέλευσης η οποία δεν έχει αποκρυπτογραφηθεί πλήρως.Μέχρι σήμερα είναι γνωστές με βεβαιότητα μερικές εκατοντάδες λέξεις.

Ο Άρης του Τόντι,
 μπρούτζινο ετρουσκικό άγαλμα.

 Τελικά τα ετρουσκικά είχαν αντικατασταθεί πλήρως από τα λατινικά μέχρι το 550 π.Χ.,αφήνοντας μόνο μερικές δάνειες λέξεις στα λατινικά ,όπως η λέξη persona από το ετρουσκικό φersu και μερικά τοπωνύμια όπως,κατά μία εκδοχή , η λέξη Ρώμη από το Rumon,την ετρουσκική ονομασία του ποταμού Τίβερη που διασχίζει τη Ρώμη.


Υπάρχουν και άλλες εκδοχές για την ονομασία,όπως η από την ελληνική λέξη Ρώμη,ταύτιση η οποία μάλλον οφείλεται σε φωνολογικές συμπτώσεις.

Κατά τον Τάκερ από το urobsma (urbs-πόλη, robur-βελανιδιά).Μέχρι να βρεθούν νεότερα στοιχεία,η ετυμολογία της ,ουστιαστικά,παραμένει άγνωστη.

Ετρούσκος πολεμιστής.

Τα ετρουσκικά γράφονταν στο ευβοϊκό αλφάβητο (δυτικό ελληνικό) το οποίο το δανείστηκαν οι Ετρούσκοι (Rasna ή Rasenna στα ετρουσκικά) από τις ελληνικές αποικίες στην Ιταλία και Σικελία.Από το ετρουσκικό σύστημα γραφής προήλθε με τη σειρά του το λατινικό αλφάβητο.



Προς το τέλος της ύπαρξης των ετρουσκικών,οι μόνοι πού ήξεραν να τα διαβάζουν ήταν μερικοί  Ρωμαίοι.

O τελευταίος καταγεγραμμένος που ήξερε να διαβάζει ετρουσκικά ήταν ο Ρωμαίος αυτοκράτορας Κλαύδιος (10 π.Χ.-54 μ.Χ) ο οποίος μάλιστα είχε γράψει ένα έργο είκοσι τόμων ''τα ετρουσκικά''.

Είχε συγγράψει και ένα ετρουσκικό λεξικό αφού είχε συμβουλευτεί κάποιους ηλικιωμένους,τελευταίους φυσικούς ομιλητές της ετρουσκικής γλώσσας.Το έργο αυτό χάθηκε.

Η πρώτη γυναίκα του αυτοκράτορα,η Ουργκουλάνιλλα ήταν ετρουσκικής καταγωγής.

Αξιοσημείωτο είναι ,επίσης,το γεγονός ότι η γλώσσα της Στήλης της Λήμνου ,μιας επιγραφής γραμμένης στο ελληνικό αλφάβητο αλλά σε άγνωστη γλώσσα, φαίνεται να σχετίζεται με την ετρουσκική.

Επίσης από κάποιους γλωσσολόγους προτείνεται η θεωρία ότι η μινωική γλώσσα ίσως είναι συγγενική της ετρουσκικής.

 

ετρουσκικό λεξιλόγιο.
  • ac, φτιάχνω ή προσφέρω, λατινικά: facere
  • acale, Άκλος,Ιούνιος
  • ais ή  eis, θεός λατινικό: Deus
  • aisar ή eisar,θεοί
  • aisiu, aisna, ή eisna,θεϊκός
  • al, δίνω προσφέρω
  • alpan ή alpnu, δώρο ή οικειοθελώς
  • alphaze, προσφορά
  • alumnathe, ιερή κοινωνία
  • am, είμαι. λατινικό: s(umu)s
  • apa, πατέρας.λατινικό pater ή papa
  • apana,πατρικός
  • apcar, άβακας,λατινικό: abacus
  • athre,κτήριο
  • ati, μητέρα, λατινικό mater
  • avil,έτος
  • capra, urn
  • capys,αετός
  • cela,δωμάτιο
  • celi,Σεπτέμβριος
  • clan, γιος ,λατινικό: Cliens
  • cleva,προσφορά,θυσία
  • creice,ελληνικός
  • culichna,ποτήρι
  • cupe,κούπα,ποτήρι
  • flere,θεϊκότητα
  • hinthial,σκιά
  • husiur,παιδιά
  • lauchum,βασιλιάς
  • lautun,οικογένεια
  • leu,λιοντάρι
  • lucair, εξουσιάζω. δεξιά προς αριστερά: Raicul. λατινικά: Regal
  • lucumo,βασιλιάς
  • malena,καθρέφτης
  • math,μέλι
  • mech,λαός
  • methlum,περιοχή
  • nene,νοσοκόμα
  • neri,νερό
  • papa,παππούς
  • puia, γυναίκα,σύζυγος. Λατινικό: puella(νεαρή γυναίκα)
  • rumach,ρωμαϊκός
  • ruva,αδερφός
  • sacni,νεκροταφείο
  • sec,κόρη
  • spura, πόλη. Από τη ρωμαϊκή συνοικία Subura;
  • suthi,τάφος
  • tesinth,caretaker
  • teta,γιαγιά
  • thafna,ποτήρι
  • thaure,τάφος
  • thina,βάζο
  • thu,ένα
  • thunz,μία φορά
  • tiss,λίμνη
  • tiv,φεγγάρι
  • tul,πέτρα
  • tura,incense
  • turza,θυσία,προσφορά
  • tuthina, ο λαός
  • ulpaia,δοχείο
  • une, τότε
  • usil,ήλιος
  • uslane, το μεσημέρι
  • vinum,κρασί
  • zanena,ποτήρι
  • zeri, rite.Right to left. Irez: Latin. Juris: law: jurice
  • ziva, οι πεθαμένοι. δεξιά προς αριστερά: Aviz. λατινικά: Avis:πρόγονοι


Το αλφάβητο

Το ετρουσκικό αλφάβητο προήλθε από το ευβοϊκό αλφάβητο (δυτικό ελληνικό) το οποίο το δανείστηκαν οι Ετρούσκοι από τις ελληνικές αποικίες στην Ιταλία.Από το ετρουσκικό αλφάβητο προέκυψε,με τη σειρά του, το λατινικό.

Αρχικά οι Ετρούσκοι εισήγηγαν ελληνικά γράμματα ως διακόσμηση των αμφορέων τους και αργότερα πήραν το πλήρες αλφάβητο.

Κάποια από αυτά τα γράμματα έχουν και παραλλαγές.Μεταγενέστερα κάποια άλλαξαν ή αφαιρέθηκαν όπως το β και το που αφαιρέθηκαν καθ'όσον στην ετρουσική δεν υπήρχαν αυτοί οι ήχοι.

το ετρουσκικό αλφάβητο
Το ετρουσκικό αλφάβητο προήλθε από το ευβοϊκό αλφάβητο (δυτικό ελληνικό) το οποίο το δανείστηκαν οι Ετρούσκοι από τις ελληνικές αποικίες Στην Ιταλία.Από το ετρουσκικό αλφάβητο προήλθε το λατινικό.

Κάποια από αυτά τα γράμματα έχουν και παραλλαγές.Μεταγενέστερα κάποια άλλαξαν ή αφαιρέθηκαν


τα ετρουσκικά γράμματα





Σχετικές αναρτήσεις
η στήλη της Λήμνου
νέα λήμνια επιγραφή
το ετρουσκικό αλφάβητο

Share:

No comments:

Post a Comment

Translate

Υποστηριξτε μας ενεργα.

Αν θέλετε να μας υποστηρίξετε ενεργά,να ζητήσετε περισσότερες αναρτήσεις σε μια συγκεκριμένη γλώσσα και θέμα , φράσεις,πηγές,βίντεο και άλλα, μπορείτε μέσω https://www.patreon.com/

Τελευταια γλωσσα που προστεθηκε.

Recently updated posts. Πρόσφατες

Popular Posts

αδεια

Άδεια Creative Commons Creative Commons: Επιτρέπεται η αναπαραγωγή,διανομή και παρουσίαση του περιεχομένου στο κοινό, υπό τις ακόλουθες προϋποθέσεις: 1)Υποχρεωτική αναφορά στην ιστοσελίδα προέλευσης παρέχοντας έναν ενεργό σύνδεσμο (backlink) που οδηγεί απευθείας σ'αυτή (2) Μη εμπορική χρήση ή εκμετάλλευση 3) Μη τροποποίηση,αλλοίωση του περιεχομένου ή δημιουργία πάνω σ'αυτό με οποιονδήποτε τρόπο. Works 3.0 Greece License

Recent comments

Learn languages by email!





learn German
Enter your email address:




learn Italian by email
Μάθε ιταλικά μέσω ημέιλ.






Facebook

Labels

Blog Archive